İzmir Büyükşehir Belediyesi, iklim değişikliğine sebep olan sera gazı salımlarının kent genelinde azaltılması ve iklim değişikliğinin etkilerine uyum sağlayarak kentimizin dirençliliğin arttırılması taahhüdü kapsamında İzmir Sürdürülebilir Enerji ve İklim Eylem Planı (İzmir SECAP) hazırlamıştır. İklim değişikliği ve enerji alanında yapılan çalışmalar sonucunda 2030 yılında iklim nötr bir şehir olma yolunda faaliyetlerini gerçekleştirerek geleceğin şehirleri için pilot uygulama sahaları haline gelmesi için yol gösteren İklim Nötr ve Akıllı Şehirler Misyonuna dahil olunmuştur.
Belediyemizin iklim değişikliği çalışmaları doğrultusunda, kurumumuzun karbon ve su ayak izi takibinin yapılması ve kentimiz için faydalı sonuçlar sağlaması adına kurumsal kaynak tüketimleri aylık olarak izlenmektedir.
Su ve enerji yönetimi çalışmaları kapsamında Belediyemiz kullanımında olan su, elektrik ve doğalgaz abonelikleri ile akaryakıt tüketim verilerine ve Güneş Enerjisi Santrali üretim verilerine dayanarak aylık olarak analizler gerçekleştirilmekte, aylık, 3 aylık, 6 aylık ve yıllık değerlendirme raporları hazırlanmakta, performans ve verimlilik sürekli izlenmektedir. Ayrıca önemli tüketim noktalarının bulunduğu Daire Başkanlıklarına yönelik değerlendirme raporları hazırlanarak toplantılar düzenlemekte ve saha incelemeleri gerçekleştirilerek yüksek tüketimin nedeni araştırılmakta, sorgulama, önleme ve iyileştirme çalışmaları yürütülmektedir.
Su ve Enerji Kaynakları Kullanımı Talimatnamesi
Su ve enerji yönetimi çalışmalarını geliştirmek ve kurumsal bir davranış değişikliği elde edilmesi adına Şube Müdürlüğümüz tarafından hazırlanan ve Belediye Başkanımız tarafından imzalanarak yürürlüğe giren “Su ve Enerji Kaynakları Kullanımı Talimatnamesi” yayınlanmıştır.
Su ve enerji yönetimi çalışmaları kapsamında Belediye birimlerinden bilgi akışı sağlayacak ve bu süreçte yer alacak personellerin belirlenmesi için tüm birimlerle yazışmalar gerçekleştirilmiş ve personel görevlendirmeleri yapılmıştır.
Talimatnamenin benimsenmesi ve hızlı bir şekilde yaygınlaştırılması amacıyla tüm birimlerden görevlendirilmiş personellere talimatname ve kurulan yönetim sistemi hakkında eğitim verilmiştir.
Su ve enerji yönetimi çalışmaları kapsamında farkındalık ve kapasite artırımı amacıyla iç ve dış paydaşlara yönelik eğitim ve toplantılar düzenlenmekte, verimlilik ve tasarruf için yapılacakların aktarıldığı sunumlar gerçekleştirilmektedir.
Su İzleme Çalışmaları
Su yönetimi çalışmaları kapsamında, Belediyemize ait tüm su aboneliklerinin tüketimleri aylık olarak takip edilmektedir.
Kurumsal su tüketimleri; park ve bahçe, mezarlık ve işletme (tüm hizmet binaları) olarak abone türüne göre ayrıntılı analiz edilmekte, önceki aylar ve önceki yılların aynı ayıyla karşılaştırılarak tüketimlerdeki artış ve azalışlar incelenmektedir.
Her ay, önemli tüketim noktaları detaylı şekilde incelenmekte; olağandışı bir artış yada herhangi bir aboneliğin tüketiminde ani yükseliş tespit edilirse, abonenin olduğu ilgili alanda saha ziyareti yapılarak yüksek tüketimin nedeni araştırılmakta, önleme ve iyileştirme çalışmaları yürütülmektedir.
2025 yılı için belirlenen su tasarruf hedefi %30 olup, yapılan çalışmalar sayesinde yılın ilk altı ayında %33 tasarruf gerçekleştirilmiştir. 2025 yılının Ocak-Haziran döneminin su tüketiminde, 2024 yılının aynı dönemine ait su tüketimine göre 950.100 m3 tasarruf sağlanmış olup, bu miktar yaklaşık 38 bin hanenin (4 kişilik bir aile baz alınarak) bir aylık su tüketimine eş değerdir.
Enerji İzleme Çalışmaları
Belediyemize ait tüm elektrik aboneliklerinin aylık ve yıllık elektrik enerjisi tüketimleri düzenli olarak analiz edilmektedir.
Kurumsal tüketimler; abone türüne göre ayrıntılı analiz edilmekte, önceki aylar ve önceki yılların aynı ayıyla karşılaştırılarak tüketimlerdeki artış ve azalışlar incelenmektedir.
Her ay, en fazla tüketim yapan ilk 20 abonelik detaylı şekilde incelenmekte; olağandışı bir artış tespit edilirse, ilgili alanda saha ziyareti yapılarak nedenleri araştırılmaktadır. Ayrıca, Daire Başkanlıkları bazında yapılan analizlerle kurum içinde tasarruf ve farkındalık çalışmaları desteklenmektedir.
2025 yılının Ocak-Haziran döneminin elektrik tüketiminde, 2024 yılının aynı dönemine ait elektrik tüketimine göre 1.259.278 kWh’lik elektrik tasarrufu sağlanmış olup, bu miktar yaklaşık 420 hanenin yıllık elektrik tüketimine eşdeğerdir.
Belediyemize ait tüm doğalgaz aboneliklerinin aylık ve yıllık enerjisi tüketimleri düzenli olarak analiz edilmektedir.
Belediyemize ait 74 doğalgaz aboneliğinin tüketimleri analiz edilmekte, önceki aylar ve önceki yılların aynı ayıyla karşılaştırılarak tüketimlerdeki artış ve azalışlar incelenmektedir.
Yüksek tüketimin bulunduğu alanlara saha ziyaretleri gerçekleştirilmekte, doğalgaz tüketimleri takip edilmekte ve nedenleri araştırılmaktadır. Tüketimlerde tasarruf sağlayacak çalışmalar ve ilgili birimlere raporlamalar yapılmaktadır.
Belediyemizde hizmet veren 1993 adet motorinli, 55 adet benzinli ve 100 adet elektrikli aracın mesafe ve yakıt verileri her ay düzenli olarak takip edilmektedir.
Yakıt tasarrufu sağlama amaçlı, her araç tipine göre yakıt verimliliği takibi yapılmakta ve ilgili birimlerle bu veriler paylaşılmaktadır.
ISO 50001 ENYS
ISO 50001, enerji verimliliğini artırmak, tüketimi azaltmak ve sürdürülebilir enerji yönetimi sağlamak amacıyla oluşturulmuş uluslararası bir standarttır. Enerji maliyetlerinin artması, kaynakların sınırlı olması ve çevresel etkilerin büyümesi nedeniyle bu standart, kamu ve özel sektör için stratejik bir gereklilik haline gelmiştir. ENERJİ KAYNAKLARININ VE ENERJİNİN KULLANIMINDA VERİMLİLİĞİN ARTIRILMASINA DAİR YÖNETMELİKTE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK‘e göre 250 TEP ve üzeri veya toplam yapı inşaat alanı 10.000 m2 ve üstü olan kamu binalarında 2023 yılı sonuna kadar ISO 50001 belgesi alma zorunluluğu getirilmiştir. Bu kapsamda sertifikalandırdığımız binalar sırasıyla; Buca Sosyal Yaşam Kampüsü, Ahmet Adnan Saygun Sanat Merkezi ve Bornova Buz Sporları Yerleşkesidir.
Bu kapsamda; her yılın Mart ayı sonuna kadar Enerji Yöneticisi veya Yöneticileri tarafından T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na binalara ait bildirimler yapılmakta, aylık enerji tüketim verileri düzenli olarak izlenip analiz edilmektedir.
Önemli enerji kullanım alanları belirlenmiş, binaların Enerji Kimlik Belgeleri alınmış ve ISO 50006 doğrulamalı enerji etütleri tamamlanarak elde edilen bulgular doğrultusunda bir Enerji Eylem Planı hazırlanmıştır.
Enerji yönetimi konusunda farkındalığın artırılması amacıyla Türk Standartları Enstitüsü’nden Temel, Dokümantasyon ve İç Tetkikçi eğitimleri alınmış; yeni işe başlayan personele oryantasyon eğitimi verilmekte ve bina bazlı teknik eğitimler düzenlenmektedir.
Enerji Yönetim Sistemi Organizasyon Yapısı oluşturulmuş, belirli periyotlarla Enerji Gözden Geçirme toplantıları ile her yıl gerçekleştirilen Yönetim Gözden Geçirme toplantılarıyla üst yönetime raporlama yapılmıştır.
Personel farkındalığını artırmak amacıyla eğitim videoları ve bilgilendirici afişler hazırlanmış, ayrıca iç tetkikler planlanarak uygulanmış ve sonuçları raporlanmıştır.
Yenilenebilir Enerji Çalışmaları
Bayraklı Ekrem Akurgal Yaşam Parkı 186 kW, Selçuk Transfer İstasyonu 83 kW, Seyrek Hayvan Barınağı 400 kW, Aliağa İtfaiye Binası 68,4 kW, Bergama Mezbahası 74 kW, Uzundere Spor Salonu 36 kW, Çiğli Aile Danışma Merkezi 25 kW, Yeşilyurt Kültür Merkezi 75 kW, Âşık Veysel Rekreasyon Alanı Havuz 120 kW, Çaybaşı İtfaiye Grubu 20 kW, Çeşme İtfaiye Grubu 20 kW, Konak Tünelleri Sabit Tesisleri Binaları Çatı Alanlarına 60 kW, Bergama İtfaiye 54 kW, Seyrek İtfaiye 40 kW Toros İtfaiye Kampüsü 215 kW, Örnekköy Sosyal Projeler Kampüsü 201 kW, Gümüldür İtfaiye, Selçuk İtfaiye, Aliağa Kültür Merkezi ve Bornova Kültür Merkezi çatı alanlarına kurulumu tamamlanmıştır.
Gümüldür Akkaya Telsiz İstasyonunda ise şebekeden bağımsız bir GES devreye alınarak, afetlere karşı dirençliliğimizi arttırmıştır.
Pako Sokak Hayvanları Sosyal Yaşam Kampüsü, Özdere Çok Amaçlı Salon, Aliağa OSB İtfaiye Grubu ve Selçuk Kültür Merkezi birimlerinin çatı alanlarına santral yapım ihale süreci devam etmektedir.
Tire Mezbaha üzerinde ise 125 kW gücünde santral projelendirme ve onay süreci tamamlanmış olup, yapım aşamasına geçilecektir.
Güneş Enerji Santralleri İzleme Çalışmaları
21 adet Güneş Enerjisi Santralinin (GES) elektrik üretim performansını, coğrafi konum, fotovoltaik panel kapasiteleri ve evirici sistemlerin teknik spesifikasyonlarına dayalı olarak teorik üretim beklentileriyle karşılaştırarak izlemekteyiz. Performans Oranı (PR) metriği üzerinden tesislerin iç verimliliğini analiz ederek, optimizasyon faaliyetlerini sistematik bir şekilde yürütmekteyiz.
20 adet santralde gerçek zamanlı veri izleme sistemleri kullanılarak enerji üretiminde olası kesintiler anlık olarak tespit edilmekte ve Yapı İşleri Dairesi Başkanlığı ile koordinasyon içinde hızlı aksiyon alınmaktadır.
Gelişmiş izleme altyapımız, temizlik ve bakım gereksinimlerini erken aşamada belirleyerek kestirimci bakım metodolojisiyle proaktif müdahaleler gerçekleştirmemizi sağlamaktadır.